Ռուսաստան–Իրան հարաբերությունների սրընթաց սերտացումը
Ռուսաստանի և Իրանի հարաբերությունները վերջին երկու տարիներին գրանցում են պատմական խորացում։ Իսկ եթե երկու պետություններն առաջեբանից համագործակցում էին սահմանափակ ոլորտներում, ապա այժմ փոխգործակցությունը դարձել է համակարգային և ռազմավարական՝ ընդգրկելով տնտեսություն, էներգետիկա, ռազմական և քաղաքական դաշտեր։
Ռուսաստանի ու Իրանի մոտեցումները միավորում է գլխավոր հանգամանքը՝
երկուսն էլ կանգնած են Արևմուտքի լայնածավալ տնտեսական և քաղաքական ճնշման տակ։
Թեհրանը տասնամյակներ շարունակ ամերիկյան պատժամիջոցների ներքո է
Մոսկվան՝ Ուկրաինայի պատերազմից հետո unprecedented սահմանափակումների
Արդյունքում, երկու կողմն էլ շահագրգիռ են ստեղծելու սեփական տնտեսական և ֆինանսական շրջաններ:
Վերջին ամիսներին ռուս–իրանական համագործակցության ամենաքննարկվող ոլորտը ռազմական տեխնոլոգիաներն են։
Արևմտյան պարբերականները պնդում են, որ Իրանն օգնում է Ռուսաստանին անօդաչու սարքերով
Ռուսաստանը միջնորդում է բարձր տեխնոլոգիական ներմուծման ուղղություններով՝ շրջանցելով պատժամիջոցները
Թեհրանն ու Մոսկվան պաշտոնապես ժխտում են գաղտնի գործարքների մեծ մասը, սակայն ընդգծում են, որ պաշտպանական ոլորտում համագործակցությունն օրինական է։
Երկու երկրներն էլ ակտիվանում են Iչարևմտյան աշխարհաքաղաքական ֆորմատներում՝
BRICS-ում՝ որտեղ Իրանն այս տարի անդամակցեց
Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունում
Մերձավոր Արևելքի, Կովկասի և Կենտրոնական Ասիայի տարածաշրջանային պլաններում
Ավելի տեսանելի է դառնում «Արևելյան ճոճանակը»՝ համաշխարհային կենտրոնների փոփոխության հետ կապված։
Ռուսաստանը և Իրանը՝
Համագործակցում են նավթի արտահանման շուկաներում
Ստեղծում են համատեղ նախագծեր գազատարների և էլեկտրահաղորդման համակարգերում
Աշխատում են որպես այլընտրանքային երթուղի՝ Հնդկաստան–Իրան–Ռուսաստան միջանցք (INSTC)
Վերլուծաբանների կարծիքով՝ գերխոշոր ենթակառուցվածքային ծրագրերը պատասխան են արևմտյան ֆինանսական մեկուսացմանը։
ԱՄՆ-ը և ԵՄ-ը հայտարարում են, որ այս համագործակցությունը «խաթարում է գլոբալ անվտանգությունը»։
Ինքը՝ Իրանն ու Ռուսաստանը պնդում են, որ սա հավասարակշռում է միաբևեռ աշխարհակարգը և ամրացնում է տարածաշրջանային կայունությունը։
Ռուսաստան–Իրան դաշինքը ավելի շատ է աշխարհաքաղաքական համակարգային միություն, քան ժամանակավոր գործարք։
Նրանց հարաբերությունները կառուցված են ընկերության սկզբունքով՝
· ընդհանուր հակառակորդներ
· համընկնող ռազմավարական տեսլական
· համատեղ տնտեսական շահեր
Միաժամանակ փորձագետները զգուշացնում են, որ այս առանցքի ամրապնդումը խորացնելու է գլոբալ բևեռացումը։
Աղբյուր
• Al Jazeera
• BBC Monitoring
• The Economist
• Reuters
• Carnegie Middle East
Առաջարկվող Նորություններ
