ԱՄՆ-ը կալանել է ռուսական դրոշի տակ նավթատար՝ Մարիներա — լուրջ տարաձայնություն Մոսկվայի հետ
Միացյալ Նահանգները այս շաբաթ իրականացրել է բավական աղմկահարույց գործողություն՝ միջազգային ջրերում՝ Հյուսիսային Ատլանտիկայում, երբ կալանեց ռուսական դրոշի ներքո նավարկող նավթատար Marinera-ն՝ նախկինում հայտնի որպես Bella-1։
Այս քայլը նշանավորվում է որպես մի շարք նմանատիպ գործողությունների շարունակություն՝ ԱՄՆ-ի ավելի լայն ռազմավարության մեջ՝ պատժամիջոցների կիրառման և աշխարհի նավթային շուկայի վրա ազդեցություն պահպանելու նպատակով։
Ինչ է տեղի ունեցել
Նավթատարն Marinera երկու շաբաթ շարունակ որոնվում և հետևվում էր ԱՄՆ ավիացիայի ու նավերի կողմից Հյուսիսային Ատլանտիկայում։ Այն նախկինում Bella-1 էր, իսկ իր ճանապարհին փորձել է խուսափել ԱՄՆ ռազմական բլոկադայից՝ փոխելով անվանումը և դրոշը՝ ռուսական դրոշի ներքո աշխատելու համար։ Վերջապես, նավը թեմատիկ միջադեպում բռնվել է ԱՄՆ ուժերի կողմից՝ Իսլանդիայի և Բրիտանիայի աջակցությամբ։
Դա մի դեպք է, որը համարվում է առաջին նման դեպքն ըստ վերջին ժամանակների, երբ ամերիկյան զինված ուժերն են իրականացրել ռուսական դրոշի տակ առած նավի բռնագրավում։
ԱՄՆ իշխանությունները նշում են, որ գործողությունները կապված են Սպիտակ Տան պատժամիջոցների խիստ կիրառման ռազմավարության հետ, որը միտված է կանխել «սեւ շուկայի» ու «աչքի դուրս» նավթային շրջանառությունները՝ մասնավորապես կապված Վենեսուելայի և Իրանի հետ։
Այս նախագիծը, ըստ ամերիկյան պաշտոնական ներկայացուցիչների, նպատակ ունի կտրել ֆինանսական ռեսուրսները, որոնք կարող են օգտագործվել ծայրահեղական խմբավորման ֆինանսավորման կամ այլ հակաարդիական նպատակների համար։
Ռուսաստանը պաշտոնապես է արձագանքել՝ հայտարարելով, որ այս գործողությունը խախտում է միջազգային ծովային իրավունքը։
Ռուսաստանի Նախագծումների նախարարությունը նշում է՝ Marinera նավը ստացել է թույլատվություն նավարկելու դրա դրոշի ներքո, և որ «ոչ մի պետություն իրավունք չունի ուժ կիրառել այլ պետության նավի նկատմամբ, որը օրինական է գրանցված»։ Ռուսաստանը պահանջում է, որ ԱՄՆ-ը ապահովի նավի անձնակազմի բարյացակամ վերաբերմունք և վերադարձ նրանց հայրենիք։
Այս զարգացումը կարող է լայն բացասական հետևանքներ ունենալ՝
կսկսի նոր փուլ անօրինական նավթային շրջանառությունների վերացման պայքարում մեծացնի լարվածությունը ԱՄՆ-Ռուսաստան հարաբերություններում
ազդել կրող երկրի իրավական դիրքորոշման վրա՝ կապված Ծովային օրենքների 1982թ. Ժնևի կոնվենցիայի հետ
վտանգ ստեղծել միջազգայնորեն ճանաչված նավթի բլոկադայի կիրառման համար
Միաժամանակ՝ այս միջադեպը տեղի ունի այն պայմաններում, երբ աշխարհում բարձր պահվում է զորքերի և ուժային քաղաքականության մրցակցությունը, և աշխարհաքաղաքական լարվածությունները մեծանում են ստրատեգիկ ռեսուրսների շուրջ։
Աղբյուրներ
• Reuters — Russia says US seizure of oil tanker is illegal, lawmaker calls it piracy Reuters
• Financial Times — US seizes Russian tanker in Atlantic ft.com
• Washington Post — US seizes two tankers as Venezuelan oil blockade intensifies The Washington Post
• Reuters/AP/NBC reports on the seizure and Moscow’s response Sputnik Արմենիա+1